अर्थविश्वमहाराष्ट्रयोजनाव्हायरल

सुप्रीम कोर्टाचा मोठा निर्णय, 12 वर्षांहून अधिक काळ जागा ताब्यात असल्यास मालकी मिळेल

सर्वोच्च न्यायालयाने नुकताच स्थावर मालमत्तेबाबत मोठा निर्णय घेतला आहे. खरे तर सर्वोच्च न्यायालयाच्या निर्णयानुसार, जमिनीच्या मूळ मालकाने त्याची जमीन दुसऱ्याच्या ताब्यातून परत मिळवण्यासाठी केलेल्या नियमानुसार कालमर्यादेत कोणतीही कारवाई न केल्यास त्याची मालकी संपुष्टात येईल आणि ज्या जमिनीचा ताबा गेल्या 12 वर्षांपासून आहे, त्याला कायदेशीर मालकी दिली जाईल.

मात्र, सरकारी जमिनीवरील अतिक्रमण या कक्षेत ठेवण्यात येणार नाही, असेही सर्वोच्च न्यायालयाने आपल्या निर्णयात स्पष्ट केले आहे. म्हणजेच सरकारी जमिनीवर बेकायदेशीरपणे कब्जा केल्याने कधीही कायदेशीर मान्यता मिळू शकत नाही.

विशेष म्हणजे मर्यादा कायदा 1963 अंतर्गत, खाजगी स्थावर मालमत्तेवरील मर्यादेचा वैधानिक कालावधी 12 वर्षे आहे तर सरकारी स्थावर मालमत्तेच्या बाबतीत, तो 30 वर्षे आहे. ही मुदत ताब्यात घेण्याच्या दिवसापासून सुरू होते. सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती अरुण मिश्रा, न्यायमूर्ती एस अब्दुल नजीर आणि न्यायमूर्ती एमआर शाह यांच्या खंडपीठाने या कायद्यातील तरतुदींचा अर्थ लावताना सांगितले की, हा कायदा 12 वर्षांहून अधिक काळ स्थावर मालमत्तेच्या ताब्यात असलेल्या व्यक्तीकडे आहे. 12 वर्षांनंतर जर त्याला तेथून काढून टाकले गेले, तर त्याला पुन्हा मालमत्ता मिळविण्यासाठी कायद्याकडे जाण्याचा अधिकार आहे.

सर्वोच्च न्यायालय काय म्हणाले ?

खंडपीठाने म्हटले की, ‘आमचे असे मत आहे की जी मालमत्ता ताब्यात आहे, ती कायद्याच्या योग्य प्रक्रियेशिवाय इतर कोणत्याही व्यक्तीला तेथून काढता येणार नाही. जर एखाद्याने 12 वर्षांपासून बेकायदेशीरपणे कब्जा केला असेल, तर तो काढून टाकण्याचा अधिकार कायदेशीर मालकालाही नसेल. अशा परिस्थितीत केवळ अवैध कब्जा करणाऱ्याला कायदेशीर हक्क, मालकी हक्क मिळणार आहेत.

आमच्या मते, याचा परिणाम असा होईल की एकदा हक्क, शीर्षक किंवा भाग (व्याज) प्राप्त झाल्यानंतर, कायद्याच्या कलम 65 च्या अर्थानुसार वादी तलवार म्हणून त्याचा वापर करू शकतो, तर प्रतिवादीसाठी ते आहे. संरक्षक कवच असेल. एखाद्या व्यक्तीने कायद्यानुसार बेकायदेशीर ताब्याचे कायदेशीर ताब्यामध्ये रूपांतर केले असेल, तर तो जबरदस्तीने हटवण्याच्या बाबतीत कायद्याची मदत घेऊ शकतो.

संबंधित दुवे

12 वर्षांनंतर जमिनीची मालकी संपेल

विशेष म्हणजे, निकालात स्पष्ट करण्यात आले आहे की, जर एखाद्या व्यक्तीने एखाद्याच्या जमिनीवर 12 वर्षे बेकायदेशीरपणे कब्जा केला असेल आणि त्यानंतर त्याने कायद्यानुसार त्याचे हक्कही घेतले असतील, तर तोही त्या जमिनीचा हक्काचा मालक असायला हवा. तो काढता येणार नाही. त्याच वेळी, जर त्याला जबरदस्तीने जमिनीतून काढून टाकले असेल, तर तो मूळ मालकाच्या विरोधात न्यायालयात खटला देखील दाखल करू शकतो आणि त्याच्याकडून जमीन परत मिळवण्याचा दावा करू शकतो, कारण जमिनीचा खरा मालक त्याची मालकी गमावतो. 12 वर्षांनंतर जमीन. ती दिली जाते

अशा परिस्थितीत तुमच्या जमिनीवर कोणी कब्जा केला असेल, तर तेथून हटवण्यास उशीर करू नका. तुमच्या जमिनीवर इतरांनी केलेल्या बेकायदेशीर ताब्याला आव्हान देण्यास विलंब झाला तर तुमच्या हातून तुमची जमीन कायमची निघून जाण्याची शक्यता आहे. 

टीप- वरील बातमी प्रसारमाध्यमांमध्ये आलेल्या वृत्तानुसार लिहिली गेली आहे. 

English Summary: Supreme court’s big decision, will take ownership over land occupied for more than 12 years

Related Articles

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Back to top button